De Europese Commissie heeft aangekondigd dat zij de naleving van de rechtsstaat door lidstaten directer wil koppelen aan EU-fondsen in de nieuwe meerjarenbegroting voor 2028-2034. Eurocommissaris Michael McGrath (Democratie en Rechtsstaat) zei vrijdag tijdens een persconferentie dat de zevende editie van het jaarlijkse rechtsstaatrapport, gepubliceerd op 17 juli 2026, een volgende stap is in die richting.
McGrath benadrukte dat de Commissie het conditionaliteitsmechanisme wil versterken om ervoor te zorgen dat alle lidstaten de EU-waarden naleven. Het nieuwe begrotingskader zal rechtsstaatevaluaties explicieter integreren in financieringsbeslissingen, wat gevolgen kan hebben voor uitkeringen aan landen die deze beginselen schenden.
Dit volgt op eerdere ervaringen met de rechtsstaatverordening, die werd gebruikt om fondsen aan bepaalde lidstaten op te schorten. Het voorstel van de Commissie moet nu worden onderhandeld met het Europees Parlement en de Raad.
